Sava\u015f ya da ka\u00e7, b\u00fct\u00fcn organizmam\u0131z bu d\u00fczene g\u00f6re kurulu. Hayatta kalmak i\u00e7in tercih edebilece\u011fimiz iki se\u00e7enek var; sava\u015fmak ya da ka\u00e7\u0131p uzakla\u015fmak. Sava\u015fmak tercih edildi\u011finde beraberinde galibiyeti getirebilece\u011fi gibi, yenilgiyi de getirebilir. Yenilgiyi hangimiz ister? Geriye tek bir se\u00e7enek kald\u0131: ka\u00e7\u0131p uzakla\u015fmak! Ka\u00e7t\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015feylere ko\u015far ad\u0131m gidip onlarla y\u00fczle\u015fmemiz imkans\u0131z m\u0131? <\/p>\n\n\n\n
Maruz B\u0131rakma Y\u00f6ntemi <\/strong><\/p>\n\n\n\n \u0130\u015fte tam bu anda elimizden tutup bizi ka\u00e7mak istedi\u011fimiz \u015feylerle y\u00fcz y\u00fcze b\u0131rakan bir y\u00f6ntem; maruz b\u0131rakma y\u00f6ntemi.<\/p>\n\n\n\n Maruz b\u0131rakma, Bili\u015fsel Davran\u0131\u015f\u00e7\u0131 Terapistlerin en \u00e7ok tercih etti\u011fi y\u00f6ntemlerden. Ya\u015fam\u0131m\u0131z boyunca deneyimledi\u011fimiz an\u0131lardan baz\u0131lar\u0131 hi\u00e7 hat\u0131rlamak istemedi\u011fimiz, korktu\u011fumuz, ka\u00e7\u0131p uzakla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z ya da travmatik olaylar\u0131n sonras\u0131nda olu\u015fan an\u0131lar olabiliyor ve bu durum kayg\u0131 olarak geri d\u00f6n\u00fcyor. Kayg\u0131dan uzakla\u015fmak ad\u0131na, bu olumsuz an\u0131lar\u0131 hat\u0131rlatan her t\u00fcrl\u00fc \u015feyden ka\u00e7may\u0131 se\u00e7iyoruz. Maruz b\u0131rakma y\u00f6ntemi ise, kayg\u0131ya sebep olan her t\u00fcrl\u00fc olumsuz an\u0131lar\u0131n \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 \u015feye kar\u015f\u0131 ka\u00e7mak yerine bizi yak\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131yor. \u0130tiraf etmeliyiz ki hepimiz deneyimledi\u011fimiz olumsuz olaydan sonra o olay\u0131n tekrar ya\u015fanmamas\u0131 ve ayn\u0131 izlenimi vermemesi i\u00e7in deneyimimizi hat\u0131rlatan en k\u00fc\u00e7\u00fck detaydan bile ka\u00e7\u0131p uzakla\u015ft\u0131k. Peki ama nereye kadar?<\/p>\n\n\n\n Deprem gibi a\u011f\u0131r olumsuz etkiler b\u0131rakan do\u011fal afetleri ya\u015fayan insanlar, karanl\u0131ktan ve kapal\u0131 ortamlardan uzak kalmaktan \u015fikayet\u00e7i olabilirler. B\u00f6yle durumlarda terapiste, dan\u0131\u015fan bireylere maruz b\u0131rakma y\u00f6netimi uygulan\u0131r. Hat\u0131rlamak istemedi\u011fi an\u0131lar\u0131n her detay\u0131 seans boyunca konu\u015fulur, zaman ile ka\u00e7t\u0131\u011f\u0131 her \u015feye maruz b\u0131rakmak ad\u0131na g\u00f6revler verilir. \u00d6rne\u011fin \u00f6r\u00fcmcekten korkan birine, \u00f6r\u00fcmcek foto\u011fraf\u0131 g\u00f6stermek i\u015fe yarayabilir ya da karanl\u0131ktan ve kapal\u0131 ortamlardan ka\u00e7an birine zaman zaman karanl\u0131k ve kapal\u0131 ortamlarda bulunmas\u0131 \u00f6nerilir. Maruz b\u0131rakma y\u00f6ntemi korkunuzla a\u015fama a\u015fama y\u00fczle\u015fmenizi i\u00e7erir. U\u00e7ak korkunuz oldu\u011funu \u00f6nce hayal edin, daha sonra u\u00e7ak m\u00fczelerini ziyaret edebilir, ziyaretiniz sonunda da havaalan\u0131na gidebilirsiniz. Tekrarlayan bi\u00e7imde y\u00fczle\u015fme sayesinde durumun, muhtemelen kayg\u0131l\u0131 olmas\u0131na ra\u011fmen, zararl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark etmeye ba\u015flars\u0131n\u0131z. Tekrarlanan her y\u00fczle\u015fme sayesinde fobilerinizi kontrol edebilme hissini fark edeceksiniz. Bu durum maruz b\u0131rakma y\u00f6nteminin en \u00f6nemli yarar\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Bir\u00e7ok ruhsal sa\u011fl\u0131k sorunu maruz b\u0131rakma tedavisi ile tedavi edilebilmektedir. Kayg\u0131 sorunu ve travmatik deneyimleri olan ki\u015filere bu tedavi bi\u00e7imi \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde yard\u0131mc\u0131 olabilmektedir. Bu rahats\u0131zl\u0131klar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra; fobiler, genel kayg\u0131 bozukluklar\u0131, panik ataklar, obsesif kompulsif bozukluk, sosyal kayg\u0131 ve travma sonras\u0131 stres bozuklu\u011fu maruz b\u0131rakma y\u00f6ntemi ile tedavi edilebilmektedir. <\/p>\n\n\n\n Bu tedavi bi\u00e7iminin \u00e7e\u015fitli ruhsal rahats\u0131zl\u0131klar kar\u015f\u0131s\u0131ndaki faydalar\u0131 bir\u00e7ok ara\u015ft\u0131rma taraf\u0131ndan desteklenmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n Elbette maruz b\u0131rakma y\u00f6netimini uygulayan ki\u015finin- terapistin- mesleki yeterlili\u011fi ve yetkinli\u011finin yan\u0131 s\u0131ra, tecr\u00fcbesi ile de ili\u015fkilidir. Yeterli tecr\u00fcbeye ve e\u011fitime sahip olmayan bir terapistin uygulayaca\u011f\u0131 maruz b\u0131rakma y\u00f6ntemi dan\u0131\u015fana yarar sa\u011flamad\u0131\u011f\u0131 gibi zarar g\u00f6rmesine de sebep olabilir.<\/p>\n\n\n\n Yazar: Sena Karaosmano\u011flu<\/p>\n\n\n\n Kaynak\u00e7a: <\/p>\n\n\n\n